Co mogę odliczyć od podatku w tym roku?

Co mogę odliczyć od podatku w tym roku? Możesz skorzystać zarówno z ulg od dochodu (zmniejszających podstawę opodatkowania), jak i od podatku (pomniejszających wyliczony już podatek). Zakres, dokumentacja i limity tych ulg są określone w przepisach i muszą być bezwzględnie przestrzegane, aby skorzystać z preferencji podatkowych w rozliczeniu rocznym [3][8].

Podstawowe typy ulg: od dochodu i od podatku

Używane w polskim systemie podatkowym ulgi od dochodu i ulgi od podatku wpływają na rozliczenie w inny sposób. Odliczenia od dochodu zmniejszają samą podstawę, od której liczony jest podatek — oznacza to, że części Twojego przychodu nie musisz opodatkowywać. Do tych ulg należą przede wszystkim: składki ZUS, wpłaty na IKZE, darowizny w określonych limitach oraz uznane koszty uzyskania przychodu [3][1].

Ulgi od podatku bezpośrednio obniżają kwotę podatku, którą płacisz do urzędu po zakończonym obliczeniu. Zaliczają się do nich: ulga na dzieci, ulga rehabilitacyjna, oraz tzw. ulga abolicyjna i szereg innych szczególnych rozwiązań [3][7][8]. Rozróżnienie to jest kluczowe, ponieważ wpływa na Twoją końcową korzyść podatkową oraz na sam przebieg rozliczenia.

Najpopularniejsze ulgi dla podatników indywidualnych

Przy rozliczeniu PIT osoby fizyczne najczęściej sięgają po kilka rodzajów ulg, które dzielą się na powyższe kategorie:

• Ulga na dzieci – odliczana od podatku, adresowana do rodziców lub opiekunów prawnych [8][3]
• Wpłaty na IKZE – odliczenie od dochodu, z limitem ustawowym i obowiązkiem potwierdzenia przelewem [3][1]
• Składki ZUS – odliczane od dochodu w pełnej kwocie zapłaconej w danym roku [3][1]
• Ulga rehabilitacyjna – dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów, odliczana od podatku; dotyczy wydatków potwierdzonych dokumentami [8][3]
• Darowizny – odliczasz od dochodu, ale tylko w wyznaczonych limitach i za potwierdzeniem wpłaty [1][3]
• Ulga termomodernizacyjna – odliczenie od dochodu, pod warunkiem posiadania właściwego dokumentu zakupu [8][3]

Każda z powyższych ulg podlega ścisłym limitom i warunkom. Przed rozliczeniem należy sprawdzić ich aktualny poziom, np. limit wpłat na IKZE oraz limity odliczenia darowizn [3][1].

Ulgi podatkowe dla przedsiębiorców

Przedsiębiorcy korzystają nie tylko z podstawowych ulg dostępnych dla osób fizycznych, lecz mają również prawo do preferencji typowo inwestycyjnych:

• Ulga na robotyzację – umożliwia odliczenie nawet 50% wydatków na robotyzację od podstawy opodatkowania (z limitem rodzajowym i kwotowym) [2]
• Ulga na badania i rozwój (B+R) – dotyczy wydatków kwalifikowanych na prace rozwojowe i innowacyjne [5][2]
• Ulga prowzrostowa (ekspansja) – pozwala odliczyć do 1 mln zł kosztów związanych ze zwiększaniem przychodów [2]
• Odliczenie strat podatkowych – możliwość rozliczenia wcześniejszych strat w następnych latach, z limitem do 50% w określonych przypadkach [1]

Każda z tych ulg wymaga spełnienia precyzyjnych warunków ustawowych: wydatki muszą być udokumentowane, związane bezpośrednio z działalnością gospodarczą i zgłoszone w odpowiednich pozycjach deklaracji podatkowej. Limity i zasady mogą się różnić w zależności od formy opodatkowania (zasady ogólne, podatek liniowy, ryczałt) [3][5].

Limit kwoty wolnej, progi podatkowe i kwota zmniejszająca podatek

W roku 2025 kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł, co oznacza że do tej wysokości przychodu nie płacisz podatku [6]. Podatek dochodowy rozlicza się wg dwóch progów: stawka 12% dla dochodu do 120 000 zł oraz 32% dla dochodu powyżej tej kwoty [6]. Dodatkowo możesz zastosować kwotę zmniejszającą podatek – wynosi 3 600 zł rocznie, co automatycznie zmniejsza Twój PIT o 300 zł miesięcznie [6].

Wysokość przysługujących odliczeń i ich wpływ na końcowy podatek zależy od tego czy dane odliczenie działa od dochodu czy od podatku. Korzystając z ulg od dochodu, najpierw obniżasz podstawę, a potem dopiero stosujesz stawki i kwotę wolną [3][7][6]. Ulgi od podatku stosujesz po obliczeniu podatku należnego.

Wymogi dokumentacyjne – zasady i konsekwencje

Przysługuje Ci prawo do ulgi tylko wtedy, gdy posiadasz odpowiednią dokumentację. Najczęściej są to: potwierdzenia przelewów, faktury, oświadczenia, zaświadczenia urzędowe [1][7]. Brak właściwego dokumentu oznacza utratę możliwości odliczenia danej kwoty lub całkowitą odmowę preferencji przez urząd skarbowy. Dokumentację ulgi przechowuj minimum przez 5 lat [1][8].

Warunki formalne to nie tylko posiadanie dowodu: ulgi często mają limity procentowe lub kwotowe, wymagają spełnienia określonych przesłanek ustawowych oraz właściwego ujęcia we wniosku lub deklaracji PIT. Przed rozliczeniem weryfikuj zawsze najnowsze przepisy oraz limity w oficjalnym serwisie Ministerstwa Finansów – https://www.podatki.gov.pl/ [8].

Zmiany i trendy: inwestycje, priorytety społeczne, nowe ulgi

Aktualne regulacje utrzymują preferencje prorodzinne (ulgi na dzieci) oraz rehabilitacyjne, ale równocześnie coraz większy nacisk ustawodawca kładzie na wspieranie rozwoju technologicznego przedsiębiorstw – stąd większa liczba ulg na robotyzację, badania i rozwój, czy tzw. ulgi prowzrostowe [2][5][8]. Warunki korzystania z tych ulg są ściśle określone i wymagają zarówno dokumentowania wydatków jak i zgodności z katalogiem kosztów ustawowych.

Kluczowe czynności krok po kroku przed rozliczeniem

1. Ustal, które ulgi są dla Ciebie dostępne – zależy to od rodzaju uzyskiwanego dochodu, formy opodatkowania oraz Twojej indywidualnej sytuacji prawnej [3][7].
2. Zbierz wymagane dokumenty – niezbędne są potwierdzenia wydatków, wpłat lub zaświadczenia [1][7].
3. Sprawdź limity i warunki ustawowe – dotyczy to praktycznie każdej ulgi: darowizny, IKZE, ulgi badawcze itp. [3][5].
4. Zastosuj odliczenia w odpowiednich miejscach deklaracji PIT – segmenty deklaracji różnią się dla odliczeń od dochodu i od podatku [8][3].
5. Zweryfikuj w oficjalnym wykazie (MF) aktualność przepisów, bo limity i katalogi kosztów mogą zmienić się tuż przed rozpoczęciem sezonu rozliczeń [8].

Praktyczna ilustracja: jak działa odliczenie?

Załóżmy, że podatnik uzyskuje dochód 100 000 zł (czyli poniżej progu 120 000 zł). Po zastosowaniu ulgi od dochodu (np. składki ZUS lub limit IKZE), podatek liczony jest dopiero od dochodu już po tych odliczeniach. Następnie – po obliczeniu należnego podatku wg stawki 12% i uwzględnieniu kwoty wolnej – możliwe jest zastosowanie np. ulgi na dzieci, która dodatkowo obniży kwotę należną do zapłaty [6][3].

Efekt korzyści podatkowej zależy więc od rodzaju ulgi, limitów i prawidłowego udokumentowania każdego wydatku.

Podsumowanie: co dokładnie można odliczyć od podatku?

• Od dochodu: składki na ubezpieczenia społeczne, IKZE, darowizny (w limitach), koszty uzyskania przychodu [3][1]
• Od podatku: ulga na dzieci, ulga rehabilitacyjna, ulga abolicyjna i inne wykazane w katalogu oficjalnym [8][3]
• Przedsiębiorcy: ulga na robotyzację, B+R, prowzrostowa, odliczanie strat podatkowych (każda z tych ulg – z precyzyjnymi warunkami i limitami) [2][5][1]
• Każda ulga wymaga dokumentacji i sprawdzenia limitów przed rozliczeniem [1][7]

Źródła:

• [1] https://www.e-pity.pl/ulgi-odliczenia/
• [2] https://www.ey.com/pl_pl/insights/tax/ulgi-podatkowe-w-2025-roku
• [3] https://www.pitax.pl/wiedza/mniejsze-podatki/ulgi-i-odliczenia/
• [5] https://solidnaksiegowa.com/ulgi-podatkowe-dla-przedsiebiorcow-co-mozesz-odliczyc-w-pit/
• [6] https://twoj-epit.pl/jaka-jest-kwota-wolna-od-podatku
• [7] https://www.saldeosmart.pl/blog/baza-wiedzy/ulgi-podatkowe-w-2024/
• [8] https://www.podatki.gov.pl/pit/ulgi-odliczenia-i-zwolnienia/