Ile wynosi podatek od wypłaty i co wpływa na jego wysokość?

Ile wynosi podatek od wypłaty i co wpływa na jego wysokość?

Podatek od wypłaty w Polsce, czyli podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT), obliczany jest według progresywnej skali podatkowej, w której wysokość podatku zależy przede wszystkim od rocznego dochodu i zastosowanych progów podatkowych [1]. W praktyce oznacza to, że im wyższe zarobki uzyskujesz, tym wyższa jest stawka podatku, jaką zapłacisz. Już w pierwszych zdaniach można więc odpowiedzieć: do 30 000 zł rocznie podatek wynosi 0 zł dzięki kwocie wolnej [1][6], a następnie dla dochodów do 120 000 zł wynosi 12%, a powyżej tej kwoty – 32% [1][8].

Kluczowe stawki i progi podatkowe

W Polsce obowiązują progi podatkowe, według których oblicza się wysokość zobowiązania podatkowego:

• Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł rocznie i dotyczy wszystkich podatników – od tej części dochodu podatek wynosi 0 zł [6].
• Dla dochodu do 120 000 zł stosowana jest stawka 12% (należy jednak uwzględnić kwotę wolną i kwotę zmniejszającą podatek – szczegółowo wyjaśnione poniżej) [1][8].
• Dla dochodu powyżej 120 000 zł – część przekraczająca tę wartość opodatkowana jest stawką 32% [1][8].
• Przy dochodach powyżej 1 000 000 zł pojawia się dodatkowy 4-procentowy podatek – danina solidarnościowa [7].

Takie ustalanie stawek sprawia, że system PIT w Polsce jest progresywny, czyli wraz ze wzrostem zarobków rośnie efektywna stawka podatku [2].

Jak obliczyć podatek od wypłaty?

Prawidłowe wyliczenie podatku polega na zastosowaniu następujących kroków:

1. Ustalenie przychodu brutto z umowy o pracę lub innych źródeł dochodu.
2. Odjęcie kosztów uzyskania przychodu i składek ZUS pracownika od przychodu – otrzymujemy podstawę opodatkowania [4].
3. Na podstawę tę stosujemy odpowiednią stawki podatku według progu: 12% (do 120 000 zł), 32% (od nadwyżki przekraczającej 120 000 zł) [1][8].
4. Odejmujemy kwotę zmniejszającą podatek (300 zł miesięcznie, czyli 3600 zł rocznie) – dotyczy tylko podatków dla dochodów do 120 000 zł [4].
5. Od uzyskanego zobowiązania podatkowego odejmujemy składkę zdrowotną 7,75% podstawy opodatkowania [4].

Podsumowanie mechanizmu: obciążenie podatkowe jest niższe od stawek nominalnych dzięki kwocie wolnej oraz kwocie zmniejszającej podatek [1], a także ze względu na odliczenia kosztów uzyskania i składek ZUS [4].

Co wpływa na wysokość podatku od wypłaty?

Na rzeczywistą wysokość podatku PIT wpływa kilka czynników:

• Wysokość przychodu – decyduje, który próg podatkowy zostanie zastosowany [1].
• Koszty uzyskania przychodu – każda złotówka kosztów obniża podstawę opodatkowania, a tym samym podatek do zapłaty [4].
• Składki ZUS pracownika – pomniejszają podstawę opodatkowania [4].
• Kwota zmniejszająca podatek – automatycznie odliczana dla dochodów do 120 000 zł (do 300 zł miesięcznie) [1][4].
• Składka zdrowotna – 7,75% podstawy opodatkowania odejmowana od podatku należnego [4].
• Przekroczenie progu 120 000 zł – od momentu przekroczenia w danym roku każda dodatkowa złotówka jest opodatkowana stawką 32% [1], a także nie można w tym miesiącu stosować kwoty zmniejszającej podatek [4].

Dodatkowo w przypadku przekroczenia dochodu 1 000 000 zł rocznie należy zapłacić daninę solidarnościową, wynoszącą 4% od nadwyżki ponad tę wartość [7].

Nominalne i efektywne stawki podatku

Nominalna stawka PIT to 12% lub 32% – zależnie od progu [1][8]. Jednak w rzeczywistości wielu podatników płaci niższą efektywną stawkę, bo korzystają z:

• kwoty wolnej od podatku (0 zł podatku do 30 000 zł dochodu) [6],
• kwoty zmniejszającej podatek (do 120 000 zł rocznie) [4],
• odliczenia składek ZUS i kosztów uzyskania [4],
• odliczenia składki zdrowotnej od podatku [4].

W efekcie rzeczywiste opodatkowanie jest często niższe niż sugeruje sama stawka progowa [1].

Progi podatkowe: obliczenia i szczegóły

Poniżej przedstawiamy zasady obliczania podatku od wypłaty zgodnie z aktualnymi przepisami:

• Do 30 000 zł rocznie: podatek wynosi 0 zł (stawka 12% × dochód − 3600 zł) [1][6],
• Od 30 001 zł do 120 000 zł: podatek wylicza się jak wyżej – 12% × dochód − 3600 zł, efektywnie od 0 do 10 800 zł podatku [6],
• Powyżej 120 000 zł: podatek: 10 800 zł + 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł [1][6].

Jeśli podatnik przekracza w ciągu roku próg podatkowy 120 000 zł, od kolejnego miesiąca nadwyżka objęta jest stawką 32% i nie obowiązuje w tym miesiącu kwota zmniejszająca podatek [4].

Zmiany podatkowe i limity w 2026 roku

Od 2026 roku limity te nie ulegają zmianie, natomiast podnoszony zostaje limit zwolnienia podmiotowego z VAT do 240 000 zł [3][5]. Minimalne wynagrodzenie w 2026 roku będzie wynosić 4 806 zł [3]. Status małego podatnika CIT/PIT/VAT określono na poziomie 8 517 000 zł [3]. Jednorazowa amortyzacja u małego podatnika dostępna będzie do kwoty 213 000 zł [3]. Z perspektywy osób fizycznych i pracowników kluczowe są jednak opisywane wyżej progi podatkowe PIT.

Podsumowanie

Podatek od wypłaty zależy od rocznego dochodu, zastosowanej stawki podatkowej, kosztów uzyskania, składek ZUS, kwoty zmniejszającej podatek oraz składki zdrowotnej [1][4]. Poniżej progu 30 000 zł nie płaci się żadnego podatku [1][6]. Do progu 120 000 zł obowiązuje stawka 12% pomniejszona o kwotę zmniejszającą podatek [1][8], a każde przekroczenie tej kwoty powoduje, że nadwyżka opodatkowana jest stawką 32% [1]. Efektywne opodatkowanie może być niższe niż wynika to z prostego zastosowania progu, ze względu na liczne odliczenia [1][4]. Po przekroczeniu 1 000 000 zł rocznie dochodu należy uiścić dodatkowo 4% daniny solidarnościowej [7].

Źródła:

• [1] https://www.infor.pl/twoje-pieniadze/podatki/7482318,kwota-wolna-od-podatku-w-2026-r-jest-juz-jasne-w-jakiej-wysokosci.html
• [2] https://bizky.ai/blog/progi-podatkowe-2026-aktualne-zasady-i-mozliwe-zmiany/
• [3] https://dsk-kancelaria.pl/blog/jakie-zmiany-podatkowe-wejda-w-zycie-od-1-stycznia-2026-roku-przedsiebiorcy-moga-odetchnac-z-ulga/
• [4] https://www.e-pity.pl/kalkulatory-podatkowe-wynagrodzenia-place/
• [5] https://businessinsider.com.pl/prawo/podatki/rewolucyjne-zmiany-w-podatkach-w-2026-r-wieksze-obciazenia-i-nowe-obowiazki/mhfsvdq
• [6] https://www.pitax.pl/wiedza/przepisy-i-wskazniki/kwota-wolna-od-podatku/
• [7] https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-skala-podatkowa-nowy-prog-podatkowy-i-kwota-wolna
• [8] https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-drugi-prog-podatkowy-od-jakich-kwot-go-liczyc